منابع · امنیت سایبری
Fjordex در برابر Shodan و Nessus: هر کدام برای چه کاری است؟
پاسخ کوتاه
این سه ابزار کارهای متفاوتی انجام می‌دهند و جایگزین یکدیگر نیستند. Shodan یک موتور جست‌وجوست که دستگاههای متصل به اینترنت را نمایه میکند؛ می‌توانید هر هدفی را جست‌وجو کنید، اما ارزیابی را برای شما انجام نمی‌دهد. Nessus یک اسکنر فعال مجاز است که به سیستمهای خودتان متصل میشود و آسیب‌پذیری‌های شناخته‌شده (CVE) را شناسایی میکند. Fjordex موتور ارزیابی ArveNova است: سطح حمله خارجی (attack surface) را با کشف غیرفعال و کشف فعال مجاز نقشه‌برداری میکند، نسخه‌های کشف‌شده را با دادههای CVE مبتنی بر NVD تطبیق میدهد، وضعیت امنیتی Active Directory را با مجوز می‌خواند و نتیجه را در یک گزارش سنجیده و قابل امضا به زبان ترکی گرد هم می‌آورد. کانکتور (connector) Fjordex (MCP) فقط پیش‌نمایش غیرفعال همین موتور است. یافته‌ها از قواعد قطعی (deterministic) می‌آیند؛ هیچ LLM در حلقه تصمیم‌گیری حضور ندارد.
مقایسه سه ابزار در یک جدول
| Shodan | Nessus | Fjordex | |
|---|---|---|---|
| دسته | موتور جستوجوی دستگاههای اینترنتی | اسکنر آسیب‌پذیری | موتور ارزیابی سطح حمله (attack surface) و آسیب‌پذیری + لایه گزارش‌دهی |
| تعامل با هدف | هیچ (Shodan خودش اسکن میکند و شما در نتایج جست‌وجو می‌کنید) | فعال: به هدف متصل میشود و از سرویس‌ها پرس‌وجو میکند | کشف غیرفعال (DNS، لاگ‌های CT) + کشف فعالی که از دروازه مجوز عبور میکند (سرویس‌های فعال، پورت‌ها، TLS) + خواندن AD با دسترسی احرازشده. کانکتور فقط بخش غیرفعال را اجرا میکند |
| آیا مجوز لازم است؟ | برای جست‌وجو خیر | بله، برای سیستمهای خودتان یا با مجوز کتبی | هر اجرا به شماره مرجع مجوز کتبی و یک بازه زمانی آزمون نیاز دارد؛ دارایی‌های خارج از دامنه کار هرگز اسکن نمی‌شوند |
| چه چیزی پیدا میکند؟ | پورت‌های باز، بنرها، نوع دستگاه‌ها، در مقیاس کل اینترنت | تطبیق‌های CVE، پیکربندی‌های نادرست، patchهای نصب‌نشده | فهرست دارایی‌های قابل مشاهده از بیرون، SPF/DKIM/DMARC، وضعیت TLS، پنل‌های در معرض، تطبیق CVE بر اساس نسخه، subdomain takeover، دامنه‌های lookalike، ریسک‌های Kerberoast / AS-REP / ADCS در AD |
| چه چیزی پیدا نمی‌کند؟ | تفسیر و اولویتبندی مختص شما | فهرست دارایی‌های قابل مشاهده از بیرون، جعل هویت برند | پایش بلادرنگ ترافیک (SOC)، حملات خودکار، اجرای exploit |
| چه کسانی از آن استفاده می‌کنند؟ | پژوهشگران، تیم‌های SOC، مهاجمان | تیم‌های IT، متخصصان تست نفوذ | شرکت‌های کوچک و متوسط، دانشگاه‌ها، بیمارستانها و شهرداری‌هایی که تیم IT ندارند یا دیدگاهی از بیرون می‌خواهند |
| کجا اجرا میشود؟ | رابط وب، API | نرم‌افزار نصبی / فضای ابری Tenable | با مجوز و توسط ArveNova اجرا میشود؛ پیش‌نمایش غیرفعال از طریق کانکتور MCP |
| هزینه | رایگان / عضویت | لایسنس (سالانه) | ارزیابی امضاشده از €2,200 |
Shodan: موتور جستوجوی اینترنت
Shodan پیوسته اینترنت را اسکن میکند و دستگاه‌ها و بنرهای سرویسی را که پیدا میکند نمایه میکند. به پرسشی مانند «کدام IPها پورت 3389 باز دارند و Windows Server 2012 اجرا می‌کنند» در چند ثانیه پاسخ میدهد. نقطه قوت آن پوشش آن است: کل اینترنت. نقطه ضعفش هم همین است: مختص شما نیست. Shodan به شما نمی‌گوید «این سطح حمله (attack surface) شماست»؛ داده‌ها ممکن است قدیمی باشند و تفسیرشان بر عهده خود شماست. از آنجا که Shodan نخستین جایی است که مهاجمان هم سراغش می‌روند، یکی از منابعی است که فرایند کشف را تغذیه میکند؛ Fjordex اعتبارسنجی مختص هدف، تازه و مجاز، تطبیق CVE و گزارش را به آن می‌افزاید.
Nessus: اسکنر آسیب‌پذیری با دسترسی احرازشده
Nessus (Tenable) به سیستمهای خودتان متصل میشود، نسخه سرویس‌های در حال اجرا را شناسایی میکند و آن‌ها را با پایگاه داده آسیب‌پذیری‌های شناخته‌شده تطبیق میدهد. خروجی آن شماره‌های CVE، امتیازهای CVSS و فهرستی از patchهای نصب‌نشده است. بهترین نتایج را در اسکن‌های با دسترسی احرازشده (authenticated)، یعنی در شبکه داخلی، به دست میدهد؛ خروجی آن انگلیسی و معمولاً صدها خط است. برای یک تیم IT داخلی ضروری است. Fjordex جایگزین Nessus نیست، بلکه در کنار آن کار میکند: Nessus برای اسکن عمیق CVE در شبکه داخلی، و Fjordex برای سطح حمله خارجی (attack surface)، وضعیت AD و لایه تصمیم (اولویتبندی، delta، گزارش قابل امضا به زبان ترکی). از آنجا که Nessus اسکن فعال انجام میدهد، روی سیستمهای حساس (دستگاههای بیمارستانی، سیستمهای قدیمی کنترل صنعتی) به احتیاط نیاز دارد؛ در موارد نادر ممکن است باعث قطع سرویس شود.
Fjordex: موتور ارزیابی و کانکتور (connector)
Fjordex در دو لایه کار میکند. لایه خارجی دارایی‌های اینترنتی سازمان را نقشه‌برداری میکند: کشف غیرفعال (زیردامنه‌ها، لاگ‌های Certificate Transparency، SPF/DKIM/DMARC، دامنه‌های lookalike) و کشف فعالی که با مجوز کتبی محدود میشود (سرویس‌های فعال، پورت‌ها، وضعیت TLS، پنل‌های در معرض، subdomain takeover). نسخه‌های سرویس‌های کشف‌شده با یک مجموعه داده CVE مبتنی بر NVD تطبیق داده می‌شوند؛ شدت از بردار CVSS محاسبه میشود و هرگز دستی تعیین نمی‌شود. لایه داخلی بررسی وضعیت امنیتی Active Directory با دسترسی احرازشده و فقط خواندنی است: سیاست رمز عبور ضعیف، ریسک‌های Kerberoast / AS-REP، پیکربندی‌های نادرست ADCS و نقشه‌برداری مسیر رسیدن به Domain Admin؛ هیچ مسیری هرگز اجرا نمی‌شود.
هر اجرا از یک دروازه مجوز واحد عبور میکند: بدون شماره مرجع مجوز کتبی و بازه زمانی آزمون، اسکن آغاز نمی‌شود و دارایی‌های خارج از دامنه کار هرگز اسکن نمی‌شوند. خروجی یک گزارش قابل امضا به زبان ترکی، یک گزارش delta که تغییرات پس از اجرای قبلی را نشان میدهد و یک گزارش پایش ماهانه است؛ متن اصلی گزارش فقط از موتور می‌آید.
کانکتور (connector) Fjordex (MCP) پیش‌نمایش غیرفعال همین موتور است: امنیت ایمیل، بهداشت DNS، کشف زیردامنه‌ها و بررسی دامنه‌های lookalike. به سیستمهای شما متصل نمی‌شود و به نصب نیازی ندارد؛ با جمله‌ای مانند «امنیت ایمیل arvenova.ai را بررسی کن» کار میکند.
آنچه Fjordex نیست
این مهم‌ترین بخش است، زیرا انتظارات نادرست پرهزینه‌ترین اشتباه در امنیت است.
- جایگزین Nessus نیست. Fjordex تطبیق CVE بر اساس نسخه را انجام میدهد، اما به دنبال پایگاه گسترده پلاگین‌های داخلی Nessus با دسترسی احرازشده نیست. «کانکتور (connector) نتیجه پاک داد» به معنای «سیستمهای ما هیچ آسیب‌پذیری‌ای ندارند» نیست؛ فقط یعنی در دادههای عمومی DNS و گواهی‌ها مشکلی دیده نمی‌شود.
- SOC نیست و پایش 24/7 نیست. حملات را به‌صورت بلادرنگ شناسایی نمی‌کند و خدمات پاسخ به رخداد (incident response) ارائه نمی‌دهد. محصول پایش، اسکن مجدد دوره‌ای همراه با گزارش delta ماهانه است.
- آزمون نفوذ نیست. Fjordex ارزیابی میکند؛ افزونه اعتبارسنجی دستی یافته‌ها، یافته‌های بحرانی را با مجوز کتبی به‌صورت دستی راستی‌آزمایی میکند و شواهد پوشانده‌شده را در پیوستی امضاشده ارائه میدهد. شبیه‌سازی حمله و حرکت جانبی وجود ندارد.
- RMM یا EDR نیست. هیچ عاملی (agent) روی دستگاههای شما نصب نمی‌کند، نقاط پایانی را پایش نمی‌کند و patch توزیع نمی‌کند.
- تصمیم را LLM نمی‌گیرد. اسکن، شدت و اولویتبندی کاملاً قطعی‌اند: ورودی یکسان، گزارش یکسان. مدل زبانی فقط برای خلاصه مدیریتی اختیاری، به‌صورت محلی و در یک حلقه بسته، به کار میرود؛ اگر یک IP، CVE یا شدتی که در خلاصه آمده در دادههای منبع وجود نداشته باشد، آن جمله به گزارش راه نمی‌یابد. در کانکتور نیز، دستیار فقط ابزار را فراخوانی میکند و نتیجه را توضیح میدهد.
- گزارش امضاشده نیست. خروجی کانکتور یک پیش‌نمایش خودکار است. سندی که برای ممیزی، بیمه‌گر یا مناقصه لازم است، گزارش امضاشده با بازبینی انسانی است (سطح ۱ و بالاتر).
از کدام ابزار و چه زمانی استفاده کنیم؟
- سرورهای خودتان را دارید و می‌خواهید وضعیت patch آن‌ها را بدانید: Nessus یا ابزاری معادل، با تیم خودتان یا یک مشاور.
- می‌خواهید بدانید مهاجم شما را چگونه می‌بیند و چه چیزی از شما در اینترنت در معرض دید است: پرس‌وجوهای Shodan، ترجیحاً همراه با یک متخصص.
- می‌خواهید کل سطح خارجی را در یک گزارش امضاشده و اولویت‌بندی‌شده داشته باشید: ارزیابی سطح ۱ ArveNova (از €2,200، بسته به دامنه کار). برای وضعیت Active Directory، سطح ۳.
به ارزیابی امضاشده نیاز دارید؟
برای گزارش امضاشده، اعتبارسنجی یافته‌ها و پایش منظم با ما تماس بگیرید. قیمت نهایی پس از یک گفت‌وگوی کوتاه تعیین دامنه تأیید میشود.
پرسش‌های متداول
آیا Fjordex میتواند جایگزین Nessus شود؟
خیر، در کنار آن کار میکند. Nessus در اسکن عمیق CVE در شبکه داخلی با دسترسی احرازشده قوی است؛ Fjordex سطح حمله خارجی (attack surface)، وضعیت Active Directory و لایه تصمیم (اولویتبندی، delta، گزارش قابل امضا به زبان ترکی) را فراهم میکند. کانکتور (connector) فقط بررسیهای غیرفعال را اجرا میکند.
آیا نتایج Fjordex را هوش مصنوعی تولید میکند؟
خیر. اسکن، شدت و اولویتبندی با قواعد قطعی انجام میشود؛ ورودی یکسان همیشه گزارش یکسان به دست میدهد. مدل زبانی فقط برای متن خلاصه اختیاری به کار میرود و نمیتواند اطلاعاتی به گزارش بیفزاید که در دادههای منبع نیست.
آیا می‌توانم Fjordex را روی دامنه یک رقیب اجرا کنم؟
خیر. کانکتور (connector) غیرفعال از نظر فنی جلوی این کار را نمی‌گیرد، اما فقط باید برای دامنه‌هایی به کار رود که خودتان اداره می‌کنید یا مجاز به ارزیابی آن‌ها هستید. موتور کامل بدون شماره مرجع مجوز کتبی اصلاً آغاز به کار نمی‌کند.
آیا Shodan رایگان است؟
جستوجوی پایه رایگان است؛ فیلترها، API و دادههای تاریخی به عضویت نیاز دارند. Shodan یک منبع داده است، نه یک خدمت ارزیابی.
آیا اجرای Nessus در شبکه بیمارستان ایمن است؟
معمولاً بله، اما دستگاههای پزشکی و سیستمهای قدیمی ممکن است به اسکن فعال واکنش غیرمنتظره نشان دهند. به همین دلیل برای بیمارستانها توصیه میکنیم ابتدا ارزیابی غیرفعال انجام شود و سپس اسکن فعال با دامنه کار و زمان توافقشده.